Yếu tố tạo nên thành công của các chương trình phát triển năng lực lãnh đạo

Hàng năm, các tổ chức toàn cầu chi hơn 60 tỷ USD cho các chương trình phát triển lãnh đạo. Nhưng lợi nhuận mà các khoản đầu tư này mang lại cho các nhà lãnh đạo và đội ngũ của họ không phải lúc nào cũng rõ ràng. Các chương trình phát triển lãnh đạo thực sự mang lại lợi ích gì? 

Là những nhà giáo dục đã dành nhiều năm nhằm tạo ra các trải nghiệm phát triển năng lực lãnh đạo, chúng tôi đã tận mắt chứng kiến những người đánh giá chương trình thường nhanh chóng đưa ra các báo cáo nhiệt tình về quá trình học tập và phát triển của người tham gia — và những đánh giá này đủ để nhà tuyển dụng xem xét chương trình của họ có hiệu quả hay không. Nhưng nghiên cứu của chúng tôi cho thấy rằng những đánh giá lạc quan như vậy không phải lúc nào cũng phản ánh toàn bộ câu chuyện.

Thông qua một loạt khảo sát, chúng tôi nhận thấy rằng trong những hoàn cảnh thích hợp, việc phát triển năng lực lãnh đạo có thể có tác động tích cực đến người lao động và người sử dụng lao động. Cụ thể, những sáng kiến này có thể thúc đẩy sự phát triển cá nhân, ý thức rõ ràng hơn về bản thân, ý nghĩa và mục đích lớn hơn trong cuộc sống và công việc, hạnh phúc hơn và giảm căng thẳng, cuối cùng tác động tích cực đáng kể đến sức khỏe và tinh thần; từ đó trao quyền cho các nhà lãnh đạo để hỗ trợ tốt hơn cho các nhóm và tổ chức của họ.

Nhưng trong nhiều trường hợp, các tổ chức không nhận ra tiềm năng thực sự của việc phát triển năng lực lãnh đạo. Trên thực tế, một ước tính cho thấy chỉ 10% chi tiêu cho đào tạo lãnh đạo doanh nghiệp mang lại kết quả cụ thể. Để giải quyết tình trạng này, chúng tôi đã xác định bảy chiến lược dựa trên nghiên cứu có thể giúp các nhà thiết kế chương trình giải quyết những cạm bẫy phổ biến và xây dựng trải nghiệm thực sự mang lại thay đổi tích cực:

Tập trung vào sự phát triển toàn diện của con người

Phát triển khả năng lãnh đạo không phải là học các kỹ năng cụ thể mang tính chiến lược mà là trau dồi các kỹ năng bên ngoài, chẳng hạn khả năng tự nhận thức hoặc khả năng phục hồi cần thiết để thích ứng với thay đổi và biến động. Những thái độ và hành vi này vốn đã được áp dụng rộng rãi, do đó, việc phát triển lãnh đạo hiệu quả phải song hành và biến đổi không chỉ việc thực hiện các nhiệm vụ công việc cụ thể của các nhà lãnh đạo mà còn cả bản thân họ.

Một giám đốc điều hành chia sẻ: “Chương trình này đang thay đổi không chỉ cách tôi lãnh đạo mà còn cả cách tôi sống.” Một người khác cho rằng chương trình phát triển đã hỗ trợ họ trong mọi khía cạnh của cuộc sống: “Tôi đã xác định các cơ hội để cải thiện cách tương tác với những người khác trong nhóm. Tôi cũng nhận ra những cơ hội để tương tác hiệu quả hơn với những đứa con tuổi thiếu niên của mình.” Cách tiếp cận toàn diện để phát triển cả hai đều cải thiện kết quả của tổ chức và tăng thêm giá trị lớn hơn cho nhà lãnh đạo, về mặt cá nhân và nghề nghiệp.

Tạo cơ hội để tự suy ngẫm và tạo ra ý nghĩa

Một trong những cách chính mà các chương trình phát triển khả năng lãnh đạo tạo ra giá trị cho nhân viên là cho họ cơ hội tạm dừng công việc hằng ngày và định hướng lại bản thân, công việc và cuộc sống của họ. Điều này có thể dẫn đến một ý thức mới về mục đích trong công việc và hơn thế nữa. Như một người tham gia đã phản ánh: “Chương trình đã giúp tôi sống chậm lại và cân nhắc có chủ đích về mục đích sống của mình. Đây là lần đầu tiên sau nhiều năm, tôi cho phép mình xem xét lý do tại sao tôi ở đây, tại sao tôi làm những gì tôi đang làm, mục đích của tôi là gì, cách tôi thể hiện trên thế giới và cách tôi muốn thể hiện trong tương lai.” Điều này cũng thúc đẩy hiệu quả của họ trong công việc: “Tôi rõ ràng hơn và tập trung hơn vào những gì tôi muốn đạt được trong công việc,” người tham gia tiếp tục. “Tôi đang tận hưởng công việc của mình nhiều hơn trước đây.”

Để tận dụng tối đa cơ hội hiếm có này, điều quan trọng là phải cho nhân viên nhiều thời gian và không gian để tự suy ngẫm, đồng thời khuyến khích họ suy nghĩ về mục đích của mình một cách rõ ràng. Dov Seidman, một doanh nhân và người sáng lập The HOW Institute for Society (một tổ chức phi lợi nhuận có sứ mệnh xây dựng và nuôi dưỡng văn hóa lãnh đạo), lập luận thuyết phục về giá trị của cách tiếp cận như vậy, nhận xét rằng: “Khi bạn nhấn nút tạm dừng trên máy, nó sẽ dừng lại. Nhưng khi bạn nhấn nút tạm dừng đối với con người, họ bắt đầu – bắt đầu suy ngẫm, suy nghĩ lại về các giả định và hình dung một con đường tốt hơn.”

Việc khuyến khích các nhà lãnh đạo đôi khi nhấn nút tạm dừng sẽ mang lại cho họ khoảng nghỉ cần thiết để tìm thấy ý nghĩa trong cuộc sống cá nhân và nghề nghiệp, tiếp thu những hiểu biết sâu sắc và thay đổi quan điểm cuộc sống.

Đừng đánh giá thấp các chương trình ngắn hạn và chuyên sâu

Một trong những phát hiện thú vị nhất trong các nghiên cứu của chúng tôi là các chương trình ngắn hơn thường mang lại những thay đổi lớn đáng ngạc nhiên. Trong một số trường hợp, chúng tôi nhận thấy rằng chương trình tập trung kéo dài hai hoặc bốn ngày có tác động tương tự hoặc thậm chí lớn hơn so với chương trình bốn tuần tương đương, và một số thậm chí đem lại sự gia tăng mức độ hạnh phúc ngang bằng với những gì được quan sát thấy sau các can thiệp điều trị sức khỏe tâm thần.

Như vậy, những người phát triển chương trình cũng như những người tham gia có thể được hưởng lợi từ việc tích cực khám phá các cách để cô đọng những sáng kiến này, vì một chương trình ngắn hơn, chuyên sâu hơn có thể thực sự đạt được kết quả tốt hơn trong khi chiếm ít thời gian và nguồn lực tài chính hơn.

Thừa nhận và giải quyết các rào cản tâm lý

Không phải ai cũng đủ cởi mở để cải thiện bản thân. Cụ thể, nghiên cứu của chúng tôi phát hiện ra rằng những người có ý thức rõ ràng nhất về bản thân và những người có lòng tự tôn cao thể hiện sự thay đổi ít tích cực nhất để đáp ứng với các chương trình phát triển. (Thật thú vị, những cá nhân này cũng thường có thu nhập cao hơn, cho thấy rằng những đặc điểm này có thể gắn liền với địa vị và thu nhập) Tất nhiên, ý thức mạnh mẽ về bản thân không phải là điều xấu. Kết quả của chúng tôi có thể đơn giản phản ánh rằng những cá nhân này đã là những nhà lãnh đạo mạnh mẽ hơn và do đó ít cần phát triển hơn. Tuy nhiên, cũng có thể việc nhìn nhận bản thân quá tích cực khiến các nhà lãnh đạo không sẵn sàng phát triển hơn nữa.

Với những hạn chế này, các tổ chức phải cân nhắc các kỳ vọng về kết quả học tập cụ thể của các chương trình khác nhau và giúp người tham gia chọn các chương trình phù hợp với mục tiêu học tập cá nhân của họ. Bạn cũng nên dành thời gian trau dồi tư duy cần thiết cho việc học hỏi và phát triển trước khi bắt đầu một chương trình phát triển mới. Cuối cùng, nghiên cứu của chúng tôi cho thấy rằng những người tham gia khác nhau sẽ có mức độ sẵn sàng phát triển khác nhau và một số người có thể cần được hỗ trợ nhiều hơn những người khác để hưởng lợi từ các chương trình này.

Đảm bảo rằng tăng trưởng ngắn hạn dẫn đến tác động lâu dài, bền vững

Nhiều nghiên cứu tâm lý đã chỉ ra rằng khi một sự thay đổi về sức khỏe được bắt đầu bởi một sự kiện xảy ra một lần, thì sự thúc đẩy đó thường mất dần theo thời gian. Nói chung, mọi người thích nghi với thực tế mới của họ và vì vậy những cải tiến ngắn hạn không nhất thiết dẫn đến sự chuyển đổi dài hạn. Hiện tượng này cũng được thể hiện trong nghiên cứu của chúng tôi, vì những cải thiện về phúc lợi của các nhà lãnh đạo có xu hướng biến mất trong những tháng sau khi hoàn thành chương trình phát triển.

Theo quan điểm này, các tổ chức sẽ khôn ngoan khi phân biệt giữa thành công ngắn hạn và tác động thực sự, bền vững — và đảm bảo rằng các nỗ lực phát triển của họ tránh ưu tiên cái trước mà bỏ qua cái sau. Mặc dù việc đo lường kết quả ngay lập tức thường dễ dàng hơn, nhưng các chương trình hiệu quả nhất được xây dựng dựa trên những thay đổi ban đầu này bằng lời nhắc và các biện pháp can thiệp liên tục khác được thiết kế để thiết lập thói quen lâu dài và tiếp tục tham gia.

Học trực tuyến

Cuối cùng, khi công việc từ xa ngày càng trở thành tiêu chuẩn, nhiều tổ chức đã bắt đầu khám phá các lựa chọn phát triển lãnh đạo trực tuyến. Các chương trình này thường có chi phí thấp hơn và hiệu quả hơn, đồng thời giúp các nhà giáo dục dễ dàng tiếp cận nhiều đối tượng hơn. Song, một số nhà lãnh đạo vẫn không chắc chắn về việc liệu các chương trình trực tuyến có thể hiệu quả như các chương trình trực tiếp hay không.

Bất chấp những lo ngại này, các nghiên cứu của chúng tôi đưa ra lý do cho sự lạc quan thận trọng: Chúng tôi không tìm thấy sự khác biệt đáng kể nào giữa các chương trình trực tuyến và trực tiếp về tác động của chúng đối với sự phát triển và phúc lợi cá nhân. Chắc chắn, có thể có những khác biệt khác giữa các chương trình trực tiếp và trực tuyến, ngoài phạm vi nghiên cứu của chúng tôi – nhưng kết quả ban đầu của chúng tôi cho thấy rằng trong nhiều tình huống, quá trình phát triển có thể diễn ra trực tuyến hiệu quả như trực tiếp.

Tất nhiên, các chương trình phát triển lãnh đạo không phải là thuốc chữa bách bệnh. Nếu không thực hiện hiệu quả, các chương trình này sẽ thất bại. Nhưng khi được thực hiện đúng cách, chúng có thể giúp cả các nhà lãnh đạo hiện tại và các nhà lãnh đạo trong tương lai phát triển, gắn kết và vươn xa.

Nguồn: HBR